Sinds de oprichting in 2019 is Blue Radix snel gegroeid. De specialist in autonoom telen is inmiddels actief in 14 landen en de Crop Controller-dienst draait op 35 locaties. COO Laurens van der Spek vertelt over de internationale groei, de laatste ontwikkelingen en de kansen voor autonoom telen.
Tuinbouwondernemers hebben het drukker dan ooit, energiebeheer wordt steeds complexer, er zijn minder mensen met teeltkennis in de kas en door schaalvergroting wordt het voor telers moeilijker telers het overzicht te behouden. Je kunt nu eenmaal niet op meerdere plaatsen tegelijk zijn. Blue Radix denkt daar echter anders over. Door traditioneel te blijven werken in de kas, worden de uitdagingen alleen maar groter. Maar door kunstmatige intelligentie in te zetten bij dagelijkse beslissingen in de kas, kun je je aandacht gelijkmatiger over het bedrijf verdelen zonder de controle te verliezen, zegt Laurens van der Spek. Vier jaar geleden richtte hij samen met Ronald Hoek en Rudolf de Vetten Blue Radix op, gebaseerd op de ervaring die ze hadden opgedaan met het toepassen van kunstmatige intelligentie (AI) in energiediensten bij AgroEnergy. Blue Radix heeft zich sindsdien ontwikkeld tot een specialist op het gebied van autonoom telen, waarbij kunstmatige intelligentie wordt toegevoegd aan de dagelijkse beslissingen in de kas.
“Wij helpen telers met de uitdagingen waar zij mee te maken hebben. Het wordt steeds moeilijker om mensen met teeltkennis te vinden en door het groter worden van bedrijven ontstaat er vaak een gebrek aan overzicht. Met onze Crop Controller bieden wij telers digitaal brein voor de kas. Op basis van algoritmes kunnen operationele processen in de kas worden aangestuurd en geoptimaliseerd”, zegt Van der Spek. Tijdens het teeltseizoen worden alle beschikbare gegevens van sensoren, meetkasten en weergegevensleveranciers continu gebruikt om het klimaat en de bijbehorende irrigatie te voorspellen en te optimaliseren. Crop Controller integreert en analyseert alle gegevens en stuurt de installaties in de kas volledig autonoom aan, om op de meest kostenefficiënte manier de optimale omstandigheden in de kas te bereiken en te handhaven.
Verdere schaalvergroting
Vanaf het begin was er binnen de sector interesse in autonoom telen, zegt Van der Spek. Maar na de lancering van Crop Controller kwam er een versnelling. “We hebben een extreem sterke groei doorgemaakt, waardoor we nu in 14 landen actief zijn. Crop Controller draait ook op 35 locaties. Veel bedrijven nemen contact met ons op omdat ze het zelf willen ervaren. Maar als ze er eenmaal praktische ervaring mee hebben opgedaan, willen ze vaak opschalen naar meer hectares.” Van der Spek had deze behoefte voorzien. “Maar de vraag is uiteindelijk groter gebleken dan verwacht. Dat is vooral een weerspiegeling van de omvang van de uitdagingen waar veel telers voor staan.” Van der Spek wil meteen een misverstand uit de weg ruimen: “Wij vervangen de teler niet, we bieden alleen ondersteuning door middel van Crop Controller. Een teler kan niet meer 24/7 achter zijn computer zitten. Door gebruik te maken van kunstmatige intelligentie kunnen ze veel betere voorspellingen doen en dus minder reactief werken. Dat zorgt voor rust en overzicht, waardoor ondernemers het ‘stuur’ steeds meer kunnen loslaten. Maar telers verantwoordelijk voor hun eigen teeltstrategie. Het is hun strategie en hun teelt, dus ze blijven altijd nodig. Daar ben ik van overtuigd. Maar we kunnen het hen wel een stuk gemakkelijker maken.”
Vertrouw
Een belangrijk onderdeel van de service die Blue Radix biedt, is de persoonlijke ondersteuning. “We begeleiden gebruikers van Crop Controller en adviseren hen waar nodig. Want sommige mensen pikken het sneller op dan anderen. Elke klant krijgt een eigen Autonomous Greenhouse Manager toegewezen. Zij helpen de teler op weg met autonoom telen, houden continu de situatie in de kas in de gaten en staan klaar om proactief resultaten, ideeën en verbeteringen te bespreken. We helpen gebruikers weliswaar op afstand, maar dat werkt in de praktijk prima. Door dergelijke ondersteuning kunnen we een belangrijke toegevoegde waarde bieden.” Volgens Van der Spek zorgt de sterke opkomst van AI wereldwijd, maar ook in glastuinbouw, ervoor dat de drempel voor ondernemers steeds lager wordt.
Werken in de cloud wordt steeds normaler en daardoor ook toegankelijker. Crop Controller wordt ook online aangeboden als een 'SaaS-dienst'. SaaS staat voor Software-as-a-Service, oftewel software die als online dienst wordt aangeboden. Gebruikers hoeven de software niet zelf aan te schaffen en te installeren, maar sluiten bijvoorbeeld een maandelijks contract af. De SaaS-provider zorgt voor de installatie, het onderhoud en het beheer, terwijl de gebruiker via internet toegang heeft tot de software bij de SaaS-provider. "Omdat we wereldwijd actief zijn, moet onze service ook beschikbaar zijn voor telers ter wereld, zonder dat ze eerst hardware hoeven aan te schaffen. Daardoor hoef je geen grote investeringen te doen om zelfstandig te gaan telen", aldus Van der Spek. "Maar online software kan ook gemakkelijker worden ontwikkeld, is veiliger in het gebruik en updates kunnen snel en eenvoudig worden uitgevoerd."
Gegevens blijven eigendom van teler
Van der Spek wil ook nogmaals benadrukken hoe zorgvuldig Blue Radix omgaat met de gegevens telers. "Die gegevens zijn het intellectuele eigendom van de ondernemer. We delen ze met niemand en gebruiken ze alleen om de eigen processen van het bedrijf te verbeteren. Op die manier profiteren ze ook van de waarde van hun gegevens. De gegevens met betrekking tot hun teeltstrategie het DNA van het bedrijf en op die manier behouden ze ook hun concurrentiepositie in de markt. Het is goed dat mensen kritisch kijken naar het delen van gegevens; generiek vertrouwen is niet goed. En ik juich het ook toe dat gebruikers willen weten hoe we hun gegevens beveiligen. We zorgen ervoor dat de gegevens van verschillende gebruikers altijd gescheiden blijven en we beveiligen de gegevens in samenwerking met Microsoft, dat ons hierin adviseert en ondersteunt. Bovendien trainen we onze mensen voortdurend om ervoor te zorgen dat ook zij zich bewust zijn van het belang van veilige gegevens.”
Van der Spek verwacht de komende jaren een verdere groei van autonoom telen. Wereldwijd, maar ook binnen glastuinbouw Nederlandse glastuinbouw. “Tot nu toe was de behoefte in Nederland misschien minder groot dan elders in de wereld, maar ook Nederlandse telers naar de nabije toekomst. De kennis is misschien nog wel aanwezig in het bedrijf, maar ook hier wordt die steeds minder. Bovendien groeien de bedrijven en vindt er uitbreiding plaats in het buitenland. Er zijn dus ook grenzen aan de beschikbare kennis en expertise binnen een bedrijf. Ik merk dat Nederlandse telers hier zeer bewust van telers en we zien dat ze ook steeds meer interesse krijgen in autonoom telen. We helpen hen graag om een deel van hun werk te automatiseren, zodat ze in zekere zin nog steeds op meerdere plaatsen tegelijk kunnen zijn en zo rust in de organisatie kunnen brengen. Maar nogmaals, het zal altijd een samenwerking tussen mens en machine blijven.”
Tekst en foto: Kas Magazine
